Podsumowanie sezonu 2025/26

Oficjalnie sezon trwa do 31 sierpnia, ale z widzami pożegnaliśmy się już 13 czerwca (wiadomo, wakacje!). Zanim zamkniemy kolejny rozdział naszej historii, wróćmy pamięcią do tego, co się wydarzyło od września 2025 do czerwca 2026 i co przyniosło nam najwięcej satysfakcji.

W repertuarze pojawiły się trzy prapremierowe realizacje, każda dla innej grupy wiekowej: adaptacja opowiadania Szczepana Twardocha „Masara” w reżyserii Roberta Jarosza,  „Kompania Kompletnej Klęski” Urszuli Gołdowskiej w reżyserii Grzegorza Eckerta (równoczesna premiera live i online) i „Opowieść Złotej Rybki” Jolanty Fainstein w reżyserii Przemysława Jaszczaka.

Zagraliśmy 186 spektakli dla 13085 widzów.

Galeria Ateneum zorganizowała pięć ekspozycji. Można było oglądać prace Krzysztofa Rzeźniczka, Tomasza Tobolewskiego, Joanny Ambroz, najnowszą, zaaranżowaną wspólnie z ASP pn. „Nie wchodź do lasu po zmroku” oraz wyjątkową wystawę „80 lat minęło…” przygotowaną na jubileusz Teatru.

Jesienią zaprezentowaliśmy się z przedstawieniem „Inny” (laureatem ubiegłorocznej Złotej Maski w kategorii „Spektakl dla młodych widzów) na kilku festiwalach i przeglądach. Na VII Festiwalu małych Prapremier w Wałbrzychu nagrodę za scenografię otrzymał Michał Dracz „za koncepcję łączącą funkcjonalność z wieloznaczną mobilnością”. Sztuka Jarosława Murawskiego w reżyserii Tomasza Maśląkowskiego zebrała też bardzo dobre recenzje na 15. Międzynarodowym Festiwalu Teatrów Ożywionej Formy Maskarada w Rzeszowie i XXXII Ogólnopolskim Festiwalu Teatrów Lalek w Opolu.

„Inny” znalazł się ponadto wśród 18 spektakli wybranych z 224 zgłoszeń do programu TEATR POLSKA 2026, organizowanego przez Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego. Pierwszy wyjazd – do Myszkowa – już za nami, pozostałe dopiero po wakacjach.

Marzec 2026 przyniósł nam mnóstwo radości. Złotą Maskę 2025 w kategorii „Spektakl dla młodych widzów” otrzymała bowiem inscenizacja „Masary” Szczepana Twardocha w adaptacji i reżyserii Roberta Jarosza.

Ucieszyły nas sukcesy indywidualne naszych koleżanek:

Nominacja do Złotej Maski w kategorii „Rola w teatrach lalkowych” dla Krystyny Nowińskiej za kreację w „Masarze”,

Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej” dla Anny Nowak, kierowniczki działu edukacji Teatru Ateneum, za działania z zakresu animacji kultury,

Nagroda WILK 2026 Polskiego Ośrodka Lalkarskiego POLUNIMA dla Renaty Chudeckiej, kierowniczki literackiej, w uznaniu zasług na rzecz rozwoju sztuki lalkarskiej oraz budowania środowiska lalkarskiego w Polsce.

Najważniejszym wydarzeniem mijającego sezonu był jednak jubileusz 80-lecia Ateneum połączony z 15. Międzynarodowym Festiwalem Teatrów Lalek Katowice Dzieciom. W ciągu czterech dni (1-4 października) wystąpiły zespoły z Czech, Niemiec i Słowacji oraz osiem teatrów polskich (z Katowic, Łodzi, Poznania, Rzeszowa, Szczecina, Wałbrzycha). Myśl przewodnią stanowiła refleksja na temat kondycji psychofizycznej dzieci i młodzieży oraz roli sztuki w inspirowaniu i wspieraniu najmłodszych. Zorganizowano również panel dyskusyjny pn. „Teatr a świat młodego widza” oraz warsztaty teatralno-plastyczne, a wybrane wydarzenia odbywały się z audiodeskrypcją i tłumaczeniem na Polski Język Migowy. W Galerii Ateneum przygotowano natomiast wernisaż wspomnianej wyżej wystawy „80 lat minęło…”; towarzyszył jej bogato ilustrowany katalog o charakterze wydawnictwa jubileuszowego (dostępny na stronie https://ateneumteatr.pl/wp-content/uploads/2025/12/wydawnictwo-jubileuszowe-80-lat-minelo….pdf).

Festiwal zakończyła uroczysta Gala Jubileuszowa, podczas której wręczone zostały: Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” dla Teatru Ateneum oraz indywidualne odznaczenia „Zasłużony dla Kultury Polskiej”.

Dodajmy, że na produkcję spektakli oraz 15. edycję Festiwalu Katowice Dzieciom otrzymaliśmy dofinansowanie ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury oraz z funduszu Unii Europejskiej NextGenerationEu w ramach Krajowego Planu Odbudowy.

Z kolei Dział Edukacji w mijającym sezonie przeprowadził 201 spotkań warsztatowych, w których uczestniczyło ponad 3300 osób w wieku 4-90 lat. W tym czasie udało się pomyślnie zakończyć dwuletni projekt edukacji teatralnej ReFORMA, którego odbiorcami byli nauczyciele i animatorzy kultury. Teatr wspólnie z Kolejami Śląskimi podjął się współtworzenia niezwykłego wydarzenia, jakim był „Pociąg Świątecznych Marzeń”, w ramach którego nasze edukatorki wraz ze studentami Akademii Nauk Społecznych w Raciborzu prowadzili animacje w pociągu dla ponad 160 dzieci z niepełnosprawnościami. To nie wszystko! Wiosną rozpoczęliśmy pięć projektów edukacyjno-animacyjnych finansowanych ze środków zewnętrznych:

„Tutaj jestem” – w ramach programu „Kultura Dostępna”, włączający uczniów Zespołu Szkół Specjalnych nr 4 w Sosnowcu, dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzącego z Funduszu Promocji Kultury.

„Dwa domy” – projekt międzypokoleniowy i międzynarodowy dotyczący dziedzictwa górniczego Śląska i Francji, który dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury SYNERGIE. Edycja 2026.

„Ja to ja” – projekt teatroterapeutyczny, angażujący uczniów Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci i Młodzieży Niepełnosprawnej w Dąbrowie Górniczej, który realizujemy dzięki dofinansowaniu z programu „Kultura Wrażliwa” PFRON.

„Kręci mnie to!” – projekt angażujący podopiecznych Środowiskowego Domu Samopomocy nr 2 w Katowicach, dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury „Kultura-Interwencje 2026”.

Dodajmy, że we wszystkich działaniach edukacyjnych wspierało nas sześć uczestniczek programu „Praktykuj w kulturze” (@Narodowe Centrum Kultury).

foto: Tomasz Zakrzewski, HaWa, Kamil Trojok, Irek Maciejewski, arch. Teatru, Paweł Szymkowiak oraz Karol Baran i M. Mierzwa (seniorzy). Projekty plakatów Kaja Renkas, Michał Cygan